Pałac w Walewicach został wzniesiony w 1783 roki dla szambelana króla St. A. Poniatowskiego-Anastazego Walewskiego i jego żony Magdaleny z Tyzenhauzów, wg projektu Hilarego Szpilowskiego. Jest to jeden z pierwszych w Polsce klasycystycznych pałaców piętrowych wzniesionych na planie prostokąta z kolumnowym portykiem. Korpus główny budynku połączony jest z dwoma dwukondygnacyjnymi pawilonami bocznymi za pomocą arkadowych, parterowych, przeszklonych galerii. Pałacowy portyk tworzą cztery kolumny z kapitelami w stylu jońskim. W tympanonie umieszczony jest herb późniejszych właścicieli Grabińskich - Pomian.
Wnętrza pałacowe były wielokrotnie przebudowywane i remontowane. Dawniej parter budynku zajmowały: salon, jadalnia, biblioteka i kaplica. Natomiast na piętrze znajdowały się pomieszczenia mieszkalne i gościnne. W pawilonach bocznych gdzie obecnie mieszczą się biura stadniny i pomieszczenia gospodarcze, znajdują się rzadkie tapety z początku XIX wieku z motywami zaczerpniętymi z greckiej mitologii.
Od strony zachodniej, z poziomu parteru budynku wypuszczony jest taras na łukowatym podpiwniczeniu, z którego po obu stronach prowadzą schody w dół w kierunku stromej skarpy u podnóża której płynie rzeka Mroga. Przez mostek na rzece przechodzimy do znajdującego się na jej lewym brzegu parku krajobrazowego założonego w 1886 r. przez W. Kronenberga.
Park o powierzchni 13,5 ha początkowo był utrzymany w stylu francuskim, a więc w układzie regularnym, następnie zmieniony na krajobrazowy styl angielski. W parku można podziwiać barokowe i klasycystyczne rzeźby wykonane z piaskowca: Marsa i Wenus, Dianę, wojownika w stroju antycznym. Bogata jest też flora parku reprezentowana przez ponad 70 gatunków i odmian drzew i krzewów. W północnej części parku znajdują się stawy z rybami.
Aby dojechać do Walewic trzeba w Bielawach (na trasie
Łęczyca-
Łowicz) skręcić w drogę na
Sobotę. Wieś znajduje się około 2 km od tego skrzyżowania. Pałac położony jest za słynną stadniną koni. Jadąc od Bielaw trzeba skręcić w lewo w szutrową drogę za wspomnianą stadniną. W zabytku znajduje się jej dyrekcja. W budynku znajdują się również miejsca noclegowe. Korzystać można również z szeregu oferowanych tutaj atrakcji. (2004-2009)
STADNINA KONI WALEWICE
99-423 Bielawy
Walewice
tel. (0-46) 838-28-72
adres www: www.walewice.pl
Tekst: Tomasz Szwagrzak
Zdjęcia: Tomasz Szwagrzak